ምዕራፍ 1፡1-17 — የኢየሱስ ክርስቶስ የትውልድ ሐረግ

ምልከታ እና ትርጓሜ

የማቴዎስ ወንጌልን ስንከፍት መጀመሪያ የምናገኘው ረጅም የስሞች ዝርዝርን ነው። ብዙዎቻችን እነዚህን ስሞች ስናነብ ልናልፋቸው እንችላለን፤ ነገር ግን በእያንዳንዱ ስም በስተጀርባ የእግዚአብሔር ታላቅ ታማኝነት እና አስገራሚ ጸጋ ተደብቆ ይገኛል። ይህ የትውልድ ሐረግ ዝም ብሎ የታሪክ መዝገብ ሳይሆን፣ ዓለም ለሺህ ዓመታት ስትጠብቀው የነበረው መሲሕ በመጨረሻ ወደ ምድር መምጣቱን የሚያበስር ታላቅ የምስራች ነው።

የተስፋ ቃል ትስስር

ወንጌላዊው ማቴዎስ ዘገባውን የጀመረው “የዳዊት ልጅ የአብርሃም ልጅ” በማለት ነው። ይህ አገላለጽ እጅግ ጥልቅ ትርጉም አለው። እግዚአብሔር ለአብርሃም “በአንተ የምድር አሕዛብ ሁሉ ይባረካሉ” ብሎ የገባለትን የተስፋ ቃል እና ለንጉሥ ዳዊት ደግሞ “ዙፋንህ ለዘላለም ይጸናል” በማለት የሰጠውን ኪዳን የሚያስታውስ ነው። ኢየሱስ ክርስቶስ የእነዚህ ሁሉ ተስፋዎች ፍጻሜ መሆኑን ማቴዎስ በአጽንኦት ይነግረናል። ልክ አንድ ትልቅ ሕንፃ ከመገንባቱ በፊት ጠንካራ መሠረት እንደሚጣል ሁሉ፣ ክርስቶስም ወደ ምድር የመጣው እግዚአብሔር ለዘመናት የመሠረተውን የተስፋ መሠረት ተከትሎ ነው።

የጸጋው ድንቅ ሥራበዚህ የትውልድ ሐረግ ውስጥ በዚያ ዘመን ልማድ ያልተለመደ አንድ ትልቅ ነገር እናያለን። ይኸውም የሴቶች ስም መጠቀሱ ነው። ትዕማር፣ ረዓብ፣ ሩት እና የኦርዮ ሚስት በዝርዝሩ ውስጥ ተካተዋል። ከእነዚህ መካከል አንዳንዶቹ አሕዛብ ነበሩ፣ አንዳንዶቹ ደግሞ ደካማ ታሪክ የነበራቸው ናቸው። ይህ የሚያስተምረን ታላቅ እውነት አለ፦ እግዚአብሔር ሰዎችን የሚመርጠው በራሳቸው ቅድስና ሳይሆን በጸጋው ነው። የጌታ የትውልድ ሐረግ በኃጢአተኞች እና በደካሞች የታጀበ መሆኑ፣ እርሱ የመጣው ኃጢአተኞችን ሊፈልግና ሊያድን መሆኑን ገና ከውልደቱ ታሪክ እንድንረዳ ያደርገናል።

 የእግዚአብሔር የጊዜ ሰሌዳ

ማቴዎስ ትውልዱን በሦስት ምድብ በመከፋፈል አስራ አራት አስራ አራት ትውልድ አድርጎ አስቀምጦታል። ይህ የሚያሳየው እግዚአብሔር በታሪክ ላይ ሙሉ ሥልጣን እንዳለው ነው። ከአብርሃም እስከ ዳዊት ያለው የእድገት ዘመን፣ ከዳዊት እስከ ባቢሎን ምርኮ ያለው የውድቀት ዘመን፣ እና ከምርኮ እስከ ክርስቶስ ያለው የተስፋ ዳግም መቅረት ዘመን ሁሉ በእግዚአብሔር እጅ ነበር። ምንም እንኳ የታሪክ ውጣ ውረድና መከራ ቢኖርም፣ እግዚአብሔር ግን የገባውን ቃል ሳይዘነጋ በታቀደለት ጊዜ መድኃኒቱን ልኮልናል።

ለእኛ የሚሆን ትምህርት

ዛሬ እኛም በዚህ ታሪክ ውስጥ ራሳችንን እናገኛለን። የእግዚአብሔር ታማኝነት ለቀደሙት አባቶች ብቻ ሳይሆን ለእኛም ጭምር ነው። በሕይወታችን ውስጥ ነገሮች የተዘበራረቁ ቢመስሉም፣ እግዚአብሔር ግን በትዕግሥት የእርሱን ዓላማ እየፈጸመ ነው። የእኛ ታሪክ ምንም ይሁን ምን፣ ልክ እንደ ረዓብና እንደ ሩት በእርሱ ጸጋ ውስጥ ቦታ አለን። ጌታ ኢየሱስ የሁላችንም ንጉሥና አዳኝ ሆኖ ወደ ምድር የመጣው፣ እኛንም የዚህ ቅዱስ ቤተሰብ አካል ሊያደርገን ነው።

 ተግባራዊ የውይይት ጥያቄዎች

👉ማቴዎስ ወንጌሉን በዘር ሐረግ መጀመሩ ለአይሁድ አንባቢያን ምን ዓይነት ሥነ-ልቦናዊ እና ሥነ-መለኮታዊ መልእክት ያስተላልፋል?

👉በሐረጉ ውስጥ የተጠቀሱት አራት ሴቶች ታሪክ ስለ እግዚአብሔር ቤዛዊ ጸጋ ምን ያስተምረናል?

👉የትውልድ ሐረጉ በ14 ትውልዶች በሦስት ምድብ መከፈሉ ስለ ታሪክ መሪነት እና መለኮታዊ ዕቅድ ምን ይነግረናል?

👉”የዳዊት ልጅ” እና “የአብርሃም ልጅ” የሚሉትን መጠሪያዎች በማቴዎስ ወንጌል ዓላማ አንጻር አብራሩ።

👉በሐረጉ ውስጥ ያሉ አንዳንድ ስሞች መዘለላቸው (Abbreviated Genealogy) መጽሐፍ ቅዱሳዊ ታማኝነትን ይነካልን? እንዴት?

👉የኢየሱስ የትውልድ ሐረግ ከሥጋዊ መስመር ይልቅ ወደ ንግሥና መስመር (Legal Line) ያዘነበለው ለምንድን ነው?

👉በሐረጉ መጨረሻ ላይ ዮሴፍ “የማርያም ባል” ተብሎ መጠቀሱ ስለ ኢየሱስ ድንግልናዊ ልደት የሚሰጠው ፍንጭ ምንድን ነው?

👉የባቢሎን ምርኮ በትውልድ ሐረጉ ውስጥ እንደ ትልቅ የመለያ ነጥብ መጠቀሱ ስለ እስራኤል ተስፋ ምን ያሳያል?