መጽሐፍ ቅዱስን ስነብብ ይበልጥ ተረድቼ በሕይወቴ ለመተርጎም የሚያግዙኝ የጥናት ዘዴዎች ምንድን ናቸው?

መጽሐፍ ቅዱስን ማንበብ፣ በጥልቀት መረዳት እና በሕይወታችን መተግበር ለመንፈሳዊ ዕድገታችን እጅግ ወሳኝ ነው። የእግዚአብሔር ቃል ሕያውና የሚሠራ፣ በሁለትም በኩል ከተሳለ ሰይፍ ሁሉ ይልቅ የተሳለ ነውና (ዕብ 4፡12)። ቃሉን በጥልቀት ለማጥናት እና ከማንበብ አልፈን በሕይወታችን ለመተርጎም፣ የሚከተሉትን መሠረታዊ እና የተፈተኑ የጥናት ዘዴዎች በሕይወታችን ልንተገብር እንችላለን፡

1. በመንፈስ ቅዱስ ምሪት መጀመር

መጽሐፍ ቅዱስ የመንፈስ ቅዱስ እስትንፋስ ያለበት መጽሐፍ በመሆኑ፣ ከእርሱ ምሪት ውጭ ቃሉን በሚገባ መረዳት አንችልም። ስለዚህ ቃሉን ከመክፈታችን በፊት፣ እውነትን እንዲያበራልን መንፈስ ቅዱስን በጸሎት መጠየቅ አለብን። አብ በስሜ የሚልከው አጽናኙ መንፈስ ቅዱስ ሁሉን ያስተምረናል (ዮሐ 14፡26)። መንፈስ ቅዱስ አይኖቻችንን ሲከፍት፣ ከሕጉ ውስጥ ድንቅን ነገር ማየት እንችላለን (መዝ 119፡18)።

2. ማስተዋል፣ መተርጎም እና መተግበር (Inductive Bible Study Method)

ይህ ዘዴ ቃሉን አግኝተን ወደ ሕይወታችን የምናመጣበት እጅግ ጠቃሚ ሂደት ሲሆን ሦስት ዋና ዋና ደረጃዎች አሉት፡

• ማስተዋል (Observation): በዚህ ደረጃ “ቃሉ ምን ይላል?” ብለን በጥንቃቄ እናነባለን። ገጸ ባህሪያቱን፣ ቦታውን፣ ጊዜውን እና ተደጋጋሚ ቃላትን ማስተዋል አለብን።
• መተርጎም (Interpretation): በመቀጠል “ቃሉ ምን ማለት ነው?” ብለን እንጠይቃለን። የጸሐፊውን ዋና መልእክት፣ ታሪካዊ ዳራ እና ለመጀመሪያዎቹ አንባቢዎች የነበረውን ትርጉም መረዳት ያስፈልገናል። በመጽሐፍ ያለውን ትንቢት ሁሉ ማንም ለገዛ ራሱ ሊተረጉም አልተፈቀደም (2ኛ ጴጥ 1፡20)።
• መተግበር (Application): በመጨረሻም “ለሕይወቴ ምን ይለኛል?” ብለን ቃሉን ወደ ራሳችን እናመጣለን። የተማርነውን እውነት በዕለት ተዕለት ኑሮአችን ላይ እናውለዋለን። ቃሉን የምናደርግ እንጂ ራሳችንን እያሳትን የምንሰማ ብቻ መሆን የለብንም (ያዕ 1፡22)።

3. አውድን (Context) በትክክል መረዳት

አንድን ጥቅስ ከበስተጀርባው እና ከዙሪያው ካሉ ጥቅሶች ነጥለን መውሰድ የለብንም። ከጥቅሱ በፊት እና በኋላ ያለውን ሐሳብ፣ የዘመኑን ባህል እና የታሪኩን ዳራ መረዳት ቃሉን በትክክል እንድንፈታው ያግዘናል። የዕውነትን ቃል በቅንነት እያቀናን የተፈተነውን ራሳችንን ለእግዚአብሔር ልናቀርብ እንተጋለን (2ኛ ጢሞ 2፡15)።

4. ቃሉን ከቃል ጋር ማነጻጸር (Cross-referencing)

አንድን የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍል ለመረዳት በጣም ጥሩው አብራሪ ሌላኛው የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍል ነው። ግልጽ ያልሆኑ ሐሳቦችን ሌሎች ግልጽ በሆኑ ጥቅሶች መፍታት አለብን። አብዛኛዎቹ መጽሐፍ ቅዱሶች በግርጌ ማስታወሻ ላይ የሚያስቀምጡትን ተያያዥ ጥቅሶች (Cross-references) መመልከት ቃሉ እርስ በእርሱ እንዴት እንደሚደጋገፍ ያሳየናል።

5. ቃሉን ማሰላሰል (Meditation)

ማጥናት ብቻውን በቂ አይደለም፤ ያነበብነውን ቃል በቀን ውሎአችን ማሰላሰል፣ በልባችን ማኖር እና ማውጣት ማውረድ ያስፈልገናል። የእግዚአብሔርን ሕግ በቀንም ሆነ በሌሊት የሚያሰላስል ሰው የተባረከ ነው (መዝ 1፡2)። ቃሉን በልባችን ስንሰውር ከኃጢአት እንጠበቃለን (መዝ 119፡11)።

እነዚህን ዘዴዎች በእለት ተእለት የጥናት ጊዜያችን በመጠቀም የመንፈሳዊ ሕይወታችንን ሥር በጥልቅ የእግዚአብሔር ቃል ውስጥ መስደድ እንችላለን።