የማቴዎስ ወንጌል ጥናት መምሪያ እና ማብራሪያ
ምልከታ እና ትርጓሜ
በማቴዎስ ወንጌል ምዕራፍ አሥራ አምስት መጀመሪያ ላይ ጌታ ኢየሱስ ክርስቶስ በሃይማኖታዊ ሥርዓትና በእውነተኛ መንፈሳዊነት መካከል ያለውን ልዩነት በግልጽ ያስተምረናል። ፈሪሳውያንና ጻፎች ከኢየሩሳሌም መጥተው ደቀ መዛሙርቱ ምግብ ሲበሉ እጃቸውን ባለመታጠባቸው “ስለ ምን የሽማግሌዎችን ወግ ይተላለፋሉ?” በማለት ከሰሷቸው። ጌታ ግን ጥያቄውን ወደ እነርሱ በመመለስ፣ የእግዚአብሔርን ትእዛዝ በገዛ ወጋቸው ምክንያት እንዴት እንደሚተላለፉ አሳያቸው።
የልብ ምንጭና የእውነተኛ ንጽሕና ትርጉም ጌታ ኢየሱስ ፈሪሳውያንን የገሠጸው ስለ እናትና አባት መርዳት ያለውን መለኮታዊ ሕግ “ቁርባን ነው” (ለእግዚአብሔር የተሰጠ መባ ነው) በሚል ሰበብ በመሻራቸው ነው። ይህ የሚያሳየው ሃይማኖታዊ ሥርዓት ለልብ ጥንካሬና ለኃላፊነት መሸሻ መሆን እንደሌለበት ነው። ጌታ ሕዝቡን ጠርቶ “ወደ አፍ የሚገባ ሰውን አያረክሰውም፤ ከአፍ የሚወጣው ግን ሰውን የሚያረክሰው ይህ ነው” አላቸው።
ይህንን በምሳሌ ለመረዳት ያህል፦ አንድን ኩባያ ከውጭው ብናጥበውና በውስጡ ግን መርዝ ቢኖርበት፣ ውጫዊ ንጽሕናው ለጠጪው ምንም ጥቅም አይኖረውም። ልክ እንደዚሁ፣ እጅን መታጠብ ለጤና ጥሩ ቢሆንም፣ የሰውን ልጅ በእግዚአብሔር ፊት ርኩስ የሚያደርገው ግን ከልቡ የሚወጡት ክፉ አሳቦች፣ ግድያ፣ ዝሙት፣ ስርቆትና ሐሰተኛ ምስክርነት ናቸው። እውነተኛ መንፈሳዊነት የሚለካው በሥርዓት አጠባበቃችን ሳይሆን፣ በውስጣዊ ማንነታችንና በንግግራችን ንጽሕና ነው።
የማይናወጥ ጽናትና የከነዓናዊቷ ሴት ድል
ጌታ ከጥይሮስና ከሲዶና አገር በደረሰ ጊዜ አንዲት ከነዓናዊት ሴት “ጌታ ሆይ የዳዊት ልጅ፥ ማረኝ፤ ልጄን ጋኔን ክፉኛ ይዟታል” እያለች ጮኸች። ይህች ሴት አሕዛብ ብትሆንም፣ ጌታን “የዳዊት ልጅ” በማለት መጥራቷ መሲሕነቱን ማመኗን ያሳያል። ጌታ ግን መጀመሪያ ዝም አላት፤ ደቀ መዛሙርቱም እንድትሄድ ለመኑት። ጌታም “ከእስራኤል ቤት ለጠፉ በጎች በቀር አልተላክሁም” በማለት የመልእክቱን ቅድመ ተከተል ገለጸ።
የሴትየዋ ምላሽ ግን እጅግ አስደናቂ ነበር። ወደ ጌታ ቀርባ ሰገደችለትና “ጌታ ሆይ፥ እርዳኝ” አለች። ጌታም የእምነቷን ጥልቀት ለመፈተሽ “የልጆችን እንጀራ ይዞ ለቡችሎች መጣል አይገባም” አላት። ይህ አነጋገር በዚያ ዘመን የነበረውን የአይሁድና የአሕዛብን ልዩነት የሚያሳይ ቢሆንም፣ ሴትየዋ ግን አልተቀየመችም። በትሕትና ሆና “አዎን ጌታ ሆይ፤ ቡችሎችም እኮ ከጌታቸው ማዕድ የሚወድቀውን ፍርፋሪ ይበላሉ” አለች።
ለሕይወታችን የሚሆን ታላቅ ትምህርት
ጌታ ኢየሱስ በዚህች ሴት እምነትና ትሕትና ተደንቆ “አንቺ ሴት፥ እምነትሽ ታላቅ ነው፤ እንደወደድሽ ይሁንልሽ” አላት። ልጇም በዚያኑ ሰዓት ተፈወሰች። ከዚህ ታሪክ የምንማረው ዋነኛው ቁም ነገር እግዚአብሔር የሰውን ዘርና ሃይማኖታዊ ዳራ ሳይሆን ልብንና እምነትን እንደሚመለከት ነው። ፈሪሳውያን “የመንግሥቱ ልጆች” ነን እያሉ ልባቸው ከእግዚአብሔር ርቆ ሳለ፣ ይህች አሕዛብ ግን በታላቅ እምነትና ትሕትና የመንግሥቱን በረከት ወሰደች። እኛም በጸሎታችን ጊዜ ምላሽ የዘገየ ቢመስለን ተስፋ ልንቆርጥ አይገባም። ትሕትናና ጽናት የእግዚአብሔርን እጅ የሚያንቀሳቅሱ ቁልፎች ናቸው። ዛሬም ጌታ የሚፈልገው በሥርዓት የተተበተበ ሕይወትን ሳይሆን፣ እንደ ፍርፋሪ ያለውንም ጸጋ በአድናቆት የሚቀበል የትሕትና ልብን ነው።
ተግባራዊ የውይይት ጥያቄዎች
👉 ፈሪሳውያን “የሽማግሌዎችን ወግ” ከእግዚአብሔር ቃል በላይ ያደረጉት በምን መልኩ ነው?
👉 “ቁርባን ነው” በማለት ወላጆችን አለመርዳት ግብዝነት የተባለው ለምንድን ነው?
👉ሰውን የሚያረክሰው “ከአፍ የሚወጣ” መሆኑን ኢየሱስ እንዴት አብራራው?
👉የከነዓናዊቷ ሴት እምነት “ቡችሎችም ከጌታቸው ማዕድ የሚወድቀውን ፍርፋሪ ይበላሉ” ማለቷ ምን ያስተምራል?
👉ኢየሱስ ለሴትየዋ መጀመሪያ ዝም ማለቱ እምነቷን ለመፈተን እንደነበር እንዴት እንረዳለን?
👉”የእስራኤል ቤት ለጠፉ በጎች” መላኩ መጀመሪያ ለአይሁድ ቅድሚያ መሰጠቱን እንዴት ያሳያል?
👉”አንቺ ሴት እምነትሽ ታላቅ ነው” የሚለው አድናቆት ከአይሁድ እምነት ጋር ሲነጻጸር ምን ያሳያል?
👉እግዚአብሔርን በከንፈር ማክበር ልብ ግን መራቁ በዛሬው አምልኮ እንዴት ይታያል?
👉ሐሰተኛ ትምህርት “ዕውር ዕውርን ቢመራ” ከሚለው ምሳሌ ጋር እንዴት ይያያዛል?
👉የከነዓናዊቷ ሴት ትሕትና ጸሎታችን መልስ እንዲያገኝ ምን ሚና ይኖረዋል?